Elke ochtend deelt Kevin (35) fruit uit op basisschool De Voorpoort in Vollenhove. Voor de leerlingen een gezonde start van de schooldag; voor Kevin hét bewijs dat zijn leven er weer toe doet. Na een zware periode gaf het schoolfruitproject hem weer perspectief. ‘Ik sta veel positiever in het leven.’
Vijf dagen per week rijdt Kevin met zijn zelfgebouwde fruitkar door de gangen van de kleine dorpsschool. Hij brengt het fruit langs de klassen, maakt praatjes en grapjes en deelt high fives uit. ‘De lach van die kinderen, daar doe je het voor,’ zegt hij met een twinkeling in zijn ogen. ‘Even contact, even gek doen – dat maakt hun dag, maar ook die van mij.’
Als ‘schoolfruitvader’ is hij inmiddels een vertrouwd gezicht op school. Het schoolfruit is zijn ‘toko’: hij haalt het op bij de groenteboer, maakt het klaar, brengt het rond en ruimt weer op. Vol zelfvertrouwen en met een brede lach staat hij achter zijn kar. Een jaar geleden zag zijn leven er nog heel anders uit. In 2020 verhuist Kevin met zijn vrouw en dochter van Rotterdam naar Vollenhove, waar ook zijn familie woont. Aanvankelijk gaat het goed en geniet hij van het rustige leven in het dorp. Maar in 2023 raakt hij verslaafd aan alcohol.
Spanningen op school
‘Het gekke is: daarvoor dronk ik bijna nooit’, vertelt hij. Maar van de ene op de andere dag kon ik er niet meer vanaf blijven. Ik ben chronisch ziek en heb ADHD. De drank gaf rust in mijn hoofd.’ Kevin gaat steeds meer drinken. Thuis ontstaan spanningen en ook op de school van zijn dochter blijft zijn situatie niet onopgemerkt. ‘Ik was mezelf niet meer. Ik werd vervelend, had overal een grote mond. Ik betaalde rekeningen niet meer om drank te kunnen kopen. Op een gegeven moment wist ik: als ik zo doorga, raak ik mijn gezin kwijt.’
Dat besef brengt hem tot een keerpunt. Hij start een intensief traject bij een afkickkliniek om te stoppen met drinken. ‘Het was zwaar, écht zwaar. Maar voor mij was het simpel: mijn kind is mijn alles. Daar doe je het voor.’
Een nieuwe start
Sinds oktober is hij clean. Kort daarna vraagt de school hem of hij wil helpen met het uitdelen van schoolfruit – een kans die hij meteen aangrijpt. ‘Ik had weinig om handen en dacht gelijk: dit is goed voor mij. Nu kan ik iets nuttigs doen en ben ik weer onder de mensen. Mijn dagen zien er heel anders uit – ik sta veel positiever in het leven.’
Wat begint als praktische hulp, groeit uit tot een dagelijkse routine én een nieuwe rol op school. Zijn aanwezigheid draagt zichtbaar bij aan de sfeer. De kinderen kennen hem en reageren enthousiast als ze hem zien. Ook thuis merkt hij verschil, vooral bij zijn dochter. Zij had eerder vaak buikpijn en vond school spannend. ‘Sinds ik hier elke dag ben, gaat het veel beter met haar. Ze weet: als er iets is, kan ze naar mij toe. Dat geeft haar rust. En ze is ook trots op me, dat vind ik heel leuk. Ze ziet nu: papa en mama werken allebei.’
Hersteld vertrouwen
De verandering van Kevin blijft ook op school niet onopgemerkt. Waar hij eerder scherp in de gaten werd gehouden, krijgt hij nu het vertrouwen van de school. ‘Laatst zeiden ze dat ze zien hoe ik veranderd ben en dat ze blij met me zijn. Dat doet echt wat met je.’
Volgens directeur Yaël Hensbergen is die ontwikkeling geen toeval. De school koos er bewust voor om Kevin en zijn gezin niet op afstand te houden, maar juist te betrekken toen het moeilijk ging. ‘Als er iets speelt, kun je ouders buiten de deur houden, maar je kunt ze ook juist betrekken. Door verbinding te zoeken en mensen te zién, ontstaat er weer vertrouwen en betrokkenheid. Dat heeft ook effect op kinderen. Het doet iets met een kind om te zien dat een ouder betrokken is bij school.’
Een kans die deuren opent
De kans om Kevin te betrekken ontstond dankzij het schoolfruitproject. Met steun van het Jeugdeducatiefonds kunnen scholen dit soort initiatieven mogelijk maken – niet alleen om kinderen gezond eten te bieden, maar ook om ouderparticipatie te versterken. ‘Zonder dit project was de samenwerking met Kevin waarschijnlijk nooit ontstaan,’ zegt Yaël. ‘Het heeft echt de deur geopend.’
Voor Kevin kon het verschil niet groter zijn. Hij voelt zich weer onderdeel van de school en de gemeenschap. Andere ouders moedigt hij aan om ook hun steentje bij te dragen. ‘Wacht niet af, maar doe mee. Al help je met iets kleins, je krijgt er zoveel voor terug. Niet in geld, maar in contact, waardering en het gevoel dat je ertoe doet. Dat is onbetaalbaar.’
Tijdens een werkbezoek aan IKC Prins Willem Alexander in Vlaardingen werd één ding glashelder: als schoolmaaltijden, een brugfunctionaris en een rijk naschools aanbod samenkomen binnen één school, versterken ze elkaar en maken ze een wereld van verschil voor kinderen én hun ouders.
In de ouderkamer van basisschool De Vier Windstreken in Amsterdam-Noord is het op donderdagochtend een drukte van jewelste. De vloer ligt tot ver in de gang bezaaid met rijen boodschappentassen. Een groep moeders staat schouder aan schouder te kletsen terwijl ze bijna tweehonderd maaltijdpakketten inpakken. “Dit doen we elke twee weken”, vertelt Sana, brugfunctionaris op De Vier Windstreken. “Zo zorgen we ervoor dat bijna alle kinderen thuis een goedgevulde koelkast hebben.”
Aan tafel zitten ze met z’n allen: directeur Corine, hulpouders Sandra en Derk en een leerling uit groep 8: Valentino. Dat is geen toeval, maar typerend voor hoe basisschool Panta Rhei in Coevorden werkt. De hulpouders helpen al jarenlang mee. Ze zijn zo betrokken, dat ze ook nu hun eigen kind er niet meer op zit, nog steeds op school te vinden zijn. “Je blijft gewoon komen,” zeggen ze, “omdat het hier ook een beetje van jezelf voelt.”
We verwachten veel van onze scholen en leerkrachten. Te midden van nijpende tekorten en complexe gezinssituaties, stomen ze onze kinderen klaar voor het volwassen leven. Vertrouwen en waardering zouden dus op hun plaats zijn. In plaats daarvan krijgen scholen vaak te maken met betutteling. Dat ondermijnt hun vakkundigheid, beargumenteert Hans Spekman vandaag in het AD.
Beekdal VSO in Amersfoort begeleidt zo’n 160 moeilijk lerende kinderen. Daarbij draait het niet alleen om taal en rekenen, maar ook om praktische en sociale vaardigheden. Binnen hun brede lesaanbod is horeca een belangrijk onderdeel, mogelijk gemaakt door het Programma Schoolmaaltijden. Hier maken leerlingen kennis met allerlei ingrediënten, gerechten en werkwijzen. Vervolgens koken ze maaltijden voor zichzelf én voor hun medeleerlingen. “Daardoor is eten niet alleen voedzaam, maar ook leerzaam”, zegt Ard Frie, adjunct-directeur op Beekdal VSO.
Montessori Kindcentrum Oostzanerwerf in Amsterdam telt rond de honderd leerlingen. Diana Comello, schoolleider, vertelt hoe belangrijk het Programma Schoolmaaltijden is: “We zagen vroeger dagelijks lege broodtrommels. Soms kwam er zelfs beschimmeld brood uit de tas.”
